Γράφει η Αναστασία Καραμήτσου*

Το Όσλο είναι, ομολογουμένως, μια εντυπωσιακή πρωτεύουσα. Στα μάτια ενός επισκέπτη ξεχωρίζει για δύο λόγους: Ο πρώτος, είναι το αστικό τοπίο με τον εξαιρετικό συνδυασμό μοντέρνας και νεοκλασικής αρχιτεκτονικής. Ο δεύτερος, είναι ο αριθμός των πάρκων εντός της πόλης –αν σκεφτεί κανείς ότι οι κάτοικοι του Όσλο είναι περίπου 660.000 – τα τουλάχιστον πέντε μεγάλα πάρκα της πόλης προκαλούν έκπληξη.

Στα δυτικά του Όσλο, ξεχωρίζει το μεγαλύτερο από αυτά τα πάρκα. Το πάρκο Φρόγκνερ (Frogner) –συνολικής έκτασης 45 εκταρίων- βρίσκεται στην ομώνυμη περιοχή, η οποία με την σειρά της ονομάστηκε έτσι από την έπαυλη που είχε χτιστεί εκεί το 1750. Η έπαυλη αυτή υπάρχει ακόμα-στεγάζει το Μουσείο του Όσλο (Oslo City Museum), και βρίσκεται εντός του πάρκου.

Αν και το πάρκο λέγεται Frogner, οι επισκέπτες το αποκαλούν πάρκο Βίγκελαντ (Vigeland), και αυτό γιατί, στην καρδιά του πάρκου υπάρχει μια μεγάλη έκταση με 212 γλυπτά από μπρούντζο και γρανίτη, όλα φτιαγμένα από τον Gustav Vigeland, έναν από τους πιο διάσημους καλλιτέχνες της Νορβηγίας. Γεννημένος το 1869, ο Vigeland σπούδασε γλυπτική το 1888, ενώ μέχρι το 1896 ταξίδεψε στα καλλιτεχνικά λίκνα της Ευρώπης, διευρύνοντας έτσι τους ορίζοντές του. Από το 1906 και για είκοσι περίπου χρόνια, αφιερώθηκε στη δημιουργία των γλυπτών που σήμερα κοσμούν το πάρκο Frogner. Τα περισσότερα από αυτά τα γλυπτά είναι μια σπουδή στα ανθρώπινα συναισθήματα. Ξεχωρίζουν για τη λιτότητα και την ακρίβειά τους. Απεικονίζουν κάθε λογής ανθρώπινο σώμα, από μικρά παιδιά μέχρι ηλικιωμένους, και εκφράζουν κάθε λογής συναίσθημα.

Αν κάποιος ξεκινήσει από τον κεντρικό χώρο που είναι τοποθετημένα τα γλυπτά, θα εντυπωσιαστεί από τις μορφές που θα συναντήσει: Ένα γλυπτό που απεικονίζει ένα πολύ θυμωμένο παιδί.  Ένα άλλο, απεικονίζει μια γυναικεία μορφή που χορεύει. Παρακάτω, η μορφή ενός ηλικιωμένου άνδρα που κρατά από το χέρι ένα παιδί, προκαλεί συγκίνηση. Ένα γλυπτό που απεικονίζει δύο ενήλικες να αγκαλιάζονται, κι αυτό προκαλεί χαμόγελα στους επισκέπτες που το θαυμάζουν. Έπειτα, σε ένα ακόμη εντυπωσιακό μπρούντζινο γλυπτό, δύο μορφές που παλεύουν. Πραγματικά, τα περισσότερα γλυπτά είναι ένας ύμνος στη ζωή-απόδειξη αυτού είναι, ότι οι περισσότεροι επισκέπτες μιμούνται τις στάσεις των μορφών στα γλυπτά όταν φωτογραφίζονται στο πάρκο.

Στην συνέχεια, μέσα στο χώρο δεσπόζει το εντυπωσιακό συντριβάνι. Το συντριβάνι αυτό κοσμούν είκοσι γλυπτά, με κοινό χαρακτηριστικό τους τα δέντρα που απεικονίζονται, μαζί με τις ανθρώπινες μορφές. Λέγεται ότι το συντριβάνι αυτό είναι μια αναφορά στην σχέση του ανθρώπου με τη φύση.

Αυτό όμως που ξεχωρίζει σε όλο το πάρκο, είναι ο επιβλητικός μονόλιθος 17 μέτρων, που δεσπόζει στην κορυφή του πάρκου. Με μια προσεκτική ματιά, θα παρατηρήσει κάποιος ότι ο μονόλιθος αποτελείται από πολλές μορφές που φαίνονται να παλεύουν να φτάσουν στην κορυφή του μονόλιθου (συγκεκριμένα, οι μορφές αυτές είναι 121). Στην κορυφή του μονόλιθου οι μορφές είναι αποκλειστικά παιδικές, και το έργο αυτό λέγεται πως εκφράζει το όραμα της αναγέννησης.

Το πάρκο Frogner δε θα ήταν το ίδιο χωρίς την συμβολή του Vigeland. Η διαμόρφωση όλου του πάρκου έγινε από τον ίδιο, ενώ η εγκατάσταση των γλυπτών πήρε πολλά χρόνια για να ολοκληρωθεί. Το μεγαλύτερο τμήμα των γλυπτών στήθηκε από το 1940 έως το 1949, παρόλα αυτά ο ίδιος ο Vigeland δεν κατάφερε να δει το όραμά του ολοκληρωμένο, καθώς πέθανε το 1943. Έμεινε όμως, παρακαταθήκη και κληρονομιά του στις επόμενες γενιές, το μεγαλύτερο πάρκο γλυπτών στον κόσμο.

 

*Η Αναστασία Καραμήτσου είναι Περιβαλλοντολόγος, MSc

Υποψήφια Διδάκτορας του Τμήματος Μηχανικών Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου Πατρών

 

Πηγές:

  1. https://www.visitoslo.com/en/product/?tlp=2986413&name=Frogner-Manor-House
  2. https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%93%CE%BA%CE%BF%CF%8D%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%B2_%CE%92%CE%AF%CE%B3%CE%BA%CE%B5%CE%BB%CE%B1%CE%BD%CF%84
  3. https://www.thewholeworldisaplayground.com/sculptures-vigeland-park-oslo-norway/
  4. https://vigeland.museum.no/en/vigelandpark
  5. https://theculturetrip.com/europe/norway/articles/vigeland-humanity-in-the-world-s-largest-sculpture-park/